Gå til artikkelen
Geir Ersland treng berre å rusla ned bakken og tøffa eit par minutt ut frå hamna, så er han der krabben bur.
Foto: MARIUS KNUTSEN

Tilbake til røtene

I 15 år budde han på ein hems i byen. No har Geir Ersland flytta ut i havgapet, og funne sin plass i verda.

Fakta

Namn: Geir Ersland
Alder: 37 år
Bur: Lykling, Bømlo
Jobb: Førsteamanuensis ved Universitet i Bergen
Familie: Singel, men har elles stor familie
Aktuell med: Melkevikfestivalen denne helga

- Det er noko med å finna sin plass. Eg har komme heim, og det kjennest fantastisk. Berre det å vita at dette er ditt reir, og her skal du bu og verka. Det kjennest veldig sikkert.

 

Geir Ersland legg ein vedkubbe i omnen, og hentar to koppar kaffi på kjøkenet. Har sett på ei koka, som han seier, medan han tuslar gjennom huset med rutete skjorte og sixpencen på.

 

- Det var oldefar min som kjøpte dette huset i 1914. Då hadde det vore lærarbustad, og før det var det ein av gullgruvebaronane som budde her. Morfaren min blei fødd her, og budde her heile livet. Han døydde faktisk akkurat her me står no, i 1993.

 

Sjølv vaks Geir opp i Åreiddalen, men det er det gamle huset på Lykling, heilt nede ved sjøen og med utsikt til horisonten, som har blitt heime.

Med utsikt mot havet, og hengjekøye i hagen, har Geir Ersland funne sin plass på jorda.

- Høyr kor stille det er! Det er heilt vedunderleg. Fantastisk. Nokon prøvde å prakka på meg ei sånn varmepumpe, men det blir for mykje bråk.

 

I 15 år budde han i Bergen. Studerte og levde livet på ein hems i Kjellersmauet.

 

- Me kalla han verdsrommet. Det var veldig bohemsk. Golvet hang på ei pipe som stod midt på golvet, med helling både i alle retningar. Soverommet mitt var eigentleg berre eit avlukke som var dekt med madrassar. Alle kompisane mine i byen sov der, fem i breidda. Det var ei herleg tid. Eg var mykje saman med musikarar og kunstnarar, og levde godt med dei, og fekk masse kontaktar som eg nyt godt av i dag.

 

Og i går, og i morgon. Denne helga står nemleg Melkevikfestivalen opp frå dei døde, etter ni lange år. Som sist er det lokale band og artistar som pregar programmet i Kulleseidkanalen, og som sist står Geir Ersland i spissen.

Han likar å arrangera. Har alltid gjort det. Og medan den imponerande utdanninga mest var noko han valde fordi han fekk det til, og ikkje fordi han hadde særleg lyst, har ein eit brennande engasjement for gode konsertopplevingar.

 

- Eg oppdaga tidleg at eg likte å laga til festivalar og konsertar, men eg forstod raskt at eg ikkje er så musikalsk sjølv. Men eg likte godt å vera med musikantane, og leva det livet der.

 

Brått vaknar realisten i han til.

 

- For meg er musikk meir mystikk enn logikk. Det er jo det, men når eg snakkar med kompisane mine, som er veldig musikalske, er det heilt logisk for dei. Men ikkje for meg. For meg er det mysteriet, og den opplevinga ein får, ein sjeldan gong, av magi. Det er det ein jobbar for. Ein legg ned masse, masse tid, og stort sett er det ikkje magisk. Du har ein konsert, og så er det stort sett triveleg. Men av og til skjer det noko heilt spesielt, og då har du ein sånn augneblikk som på ein måte er gull verd.

 

Geir Ersland både spelar og syng, men kjenner seg mykje tryggare på teaterscenen.

Det er rimeleg langt frå korleis han kjenner det, når han sjølv skal opptre. For sjølv om han meiner han høyrer til dei mindre musikalske blant oss, står han rett som det på scenen, både som mandolist og songar i orkester, eller åleine med gitaren. Då kjem klumpen i magen.

 

- Eg kan bli så nervøs at eg blir heilt skjelven. Eg blir rett og slett pissnervøs av å stå og musisera. Det er jo ekstremsport, det der, å stå og utlevera seg sjølv på den måten.

 

- Men du gjer det igjen og igjen?

 

- Ja, eg likar jo tydelegvis å visa meg fram. Og så er det sjølvsagt adrenalinet som set inn. Ein kjenner verkeleg at ein lever. Men det er lettare på teateret. Eg føler meg mykje meir heime der.

 

- Kvifor?

 

- Eg føler meg rett og slett meir kompetent, at dette kan eg takla. Kroppsspråk er enklare enn å finna akkordar og sånn. Men for all del, det er jo trøyttande med desse øvingane i teateret, òg. Ta Mostraspelet no, der eg hadde ei fin rolle. I øvingsperioden går heile livet til å jobba, så er det til Moster for å øva og styra på. Det er eit forferdeleg slit. Og det same igjen og igjen. Ein av dagane, det var ein fin sommardag, skulle me øva på å springa ned trappene i amfiet. Eg hadde ein halvmeter med skjegg, og skulle ta imot kona mi, Nina Sele, etter å ha vore i England og forsynt meg av både øl og damer. Då eg kom heim til kona var det sjølvsagt hjarteleg, så då kom ho springande og hoppa opp i fanget mitt, og eg bora ansiktet og skjegget inn i brystet til Nina. Det var liksom ti gonger ein sommardag, og det er jo ein uhyre spesiell aktivitet. «Ja, vi gjør det igjen», sa regissøren, og det er jo artig det. Ho er ikkje blyg, Nina. Men der igjen, i teateret skjer det nokre få gonger, eitt sekund her og eitt sekund der, kor ein har følelsen av å ha med seg ein heil sal og eit stort publikum. Det er litt av ei oppleving å ha tusen mann med seg.

 

- Det blir du ikkje nervøs av?

 

- Nei, nei. Eller, eg blir nervøs, men det er på ein heilt anna måte. For då veit eg at eg taklar det fint, og stolar i mykje større grad på meg sjølv.

Fem kjappe:

Kva tar du med til ei aude øy?
Det må bli ei fiskestong.
Perle i Sunnhordland?
Det har eg, og her bur eg. Rett og slett.
Favorittmat?
Eg er veldig glad i sushi, men eg et det sjeldan. Elles er eg veldig glad i mykje mat, og gler meg veldig til hausten, når fårikålen kjem, og hjorten.
Kva gjer du om ti år?
Då trur eg at eg framleis bur her. Sit her og kosar meg med dei små og store tinga.
Uvane du vil bli kvitt?
Eg har klart å slutta å snusa, og det er eg fantastisk nøgd med.

Med hus og festivalarrangering på Bømlo, roller i ulike teater - seinast under Pippifestivalen i Skånevik - og jobb i Bergen, skal det noko til å få alt til å gå rundt. Og det er dei kvardagslege tinga som tapar kampen om tida.

 

- Det er både ein styrke og ein svakheit eg har, at eg har evna til å gå intenst inn i dei tinga eg driv med. Eg går inn i ei boble. Då blir det ei avsporing for meg å opna ein konvolutt og betala ei rekning. Sånne ting blir ofte sett til sides. Sånn jobbar eg, med fullt fokus på akkurat det eg driv med.

 

- Blir du irritert på andre som ikkje er sånn?

 

- Nei, eg irriterer meg veldig sjeldan over andre. Eg irriterer meg mest over meg sjølv, og andre irriterer seg over meg òg, for eg er jo ikkje den som er i forkant. Det går som regel bra med tinga, men folk rundt meg blir stressa.

 

- Grei ut!

 

- Som regel er eg i siste liten med alt som skal på plass. Denne festivalen, til dømes, og alle kontraktar som skal signerast og skjemaarbeid som eg eigentleg ikkje er så interessert i, kan jo trø litt ut i tida då. Og då er det jo andre som kan bli litt irriterte på det. Men det er no berre sånn ein er, det. Det går stort sett alltid bra.

 

- Gjer det?

 

- Eg trur det, seier Ersland, tar ein slurk av kaffien, før han tek seg i det.

 

- Nei, for all for del, det går ikkje alltid bra. Ein har no skjemt seg ut, meir enn ein gong. Men det er litt herleg, det. Det var kanskje meir sånn før, at ein skulle komma seg i grava utan å skjemma seg ut. Men der er ikkje eg. Heldigvis. Eg kan godt skjemma meg ut, og gjer det òg. Ein fordel med å ha skjemt seg skikkeleg ut, er at neste gong du skal til med noko, tenkjer ein at det i alle ikkje kan gå så gale som sist.

I alt han driv med, har han ein ambisjon: Å bidra positivt. Anten det gjeld å løysa dei store spørsmåla knytt til CO2-handtering, eller å laga godstemning i kanalen, er målet det same.

 

- Eg ser ikkje større på det enn det. Klarer eg å bidra positivt i dei fleste samanhengar, trur eg det er ein fin ambisjon.

 

- Det er ikkje lite mål, det?

 

- Nei, du kan tenkja så stort du vil om det. Men livet er jo veldig spesielt. Ein blir jo ikkje klokare med åra, når det gjeld dei verkeleg store spørsmåla. Ein blir litt resignert, og tenkjer at ein får no berre gjera så godt ein kan, og vera eit positivt innslag.

 

- Du har blitt for gammal til å redda verda?

 

- Eg har no forstått såpass at ein ikkje kan redda verda åleine. Men verda lar seg ikkje redda, heller. Det er eit faktum. Verda er dømt nord og ned, men ein kan jo gjera det beste i si tid, og prøva å gjera det beste for dei som kjem etter. Men verda, ho er fucked, for å seia det sånn.

 

Han legg på ein ny vedkubbe, medan me nyttar høvet til å nyta utsikta. Rett ned bakken ligg båten, og rett utanfor moloen står krabbeteinene klare til å bli trekte, under djupe dønningar som kjem rett inn frå havet. Det er lett å forstå kva han meiner, når Geir snakkar om stilla. Her er ingen biltrafikk, og knapt naboar som forstyrrar. Bortsett frå veden og vêret er det rett og slett stille.

 

- Eg sit jo her og skriv dikt, då. Då må eg vera her i stilla ei tid. Særleg om eg prøver å få til noko fint, med ei viss tyngde. Det er vanskeleg, og noko av det eg synest er mest utfordrande. Eg trur det blir meir av det. Men eg må rista av meg denne nostalgien. Må inn på nye spor. Det der å finna sin eigen penn, der er ikkje eg kommen. Ein kan ikkje berre detta tilbake på alt sånn pjatt som folk har skrive betre før. I alle fall ikkje om ein skal prøva må skriva fint og originalt.

 

- Klarer du å gå inn i skrivinga på same måte som du går inn i dei andre boblene?

 

- Nei, eg har ikkje heilt klart det. Men eg har ein følelse av at eg sit inne med noko, at det er noko eg bør gjera viss eg skal ha eit fullverdig liv. Så kan eg takka for meg med sjølvrespekten i behald, og vita at eg gjorde det eg hadde føresetnader til. Eg likar å tenkja litt stort, sånn generelt. Det blir nok smått.